Μπορούμε να μάθουμε τα περισσότερα από τις αποδεδειγμένες, καλές πρακτικές και στον τομέα της μακροχρόνιας φροντίδας! Με χαρά δεχόμαστε και ακόμη μεγαλύτερη χαρά έχουμε να μοιραζόμαστε τις καλές πρακτικές από διάφορες χώρες. Στείλτε μας όσο το δυνατόν περισσότερες!
Ας δούμε τα καλά παραδείγματα:
#1
Το ιταλικό έργο «MAPPET», το οποίο ολοκληρώθηκε πρόσφατα στους δήμους Ανκόνα και Φαλκονάρα Μαριτίμα, αποτελεί ένα ισχυρό παράδειγμα κοινοτικής φροντίδας που υποστηρίζει την ενεργό γήρανση. Την ανεξαρτησία, και πάνω απ’ όλα θέτει τον άνθρωπο στο επίκεντρο. Με επικεφαλής την COOSS Marche και σε συνεργασία με τοπικούς εταίρους, το MAPPET ανέπτυξε ένα ολοκληρωμένο και εξατομικευμένο μοντέλο υποστήριξης για ηλικιωμένους, το οποίο συνδυάζει κοινωνικές υπηρεσίες, υγειονομική περίθαλψη και κοινοτικούς πόρους — ξεκινώντας από τις ίδιες τις ανάγκες, προτιμήσεις και επιλογές ζωής των ανθρώπων.
Πώς λειτούργησε;
Το έργο προσέφερε ένα ευρύ φάσμα δραστηριοτήτων και υπηρεσιών προσαρμοσμένων στις ατομικές ανάγκες, μεταξύ των οποίων:
Προληπτικοί γνωστικοί έλεγχοι και εξατομικευμένα σχέδια φροντίδας.
Ψηφιακά εργαλεία και tablet για γνωστική εκπαίδευση και αποκατάσταση στο σπίτι.
Εξειδικευμένη υποστήριξη (ψυχολόγοι, φυσιοθεραπευτές, διατροφολόγοι), ακόμη και κατ’ οίκον.
Δημιουργικές και κοινοτικές δραστηριότητες όπως θεραπεία μέσω τέχνης, μουσικά εργαστήρια και εργαστήρια ενίσχυσης μνήμης.
Κοινοτικές πρωτοβουλίες για τη μείωση της απομόνωσης και την ενίσχυση των κοινωνικών σχέσεων.
Υποστήριξη και εκπαίδευση για μέλη οικογένειας και φροντιστές.
Αυτές οι δράσεις οδήγησαν σε ένα μοντέλο φροντίδας 360°, όπου η τεχνολογία, οι τοπικές υπηρεσίες και η συμμετοχή της κοινότητας δεν αποτελούν αυτοσκοπό, αλλά εργαλεία για να βοηθήσουν τους ανθρώπους να εκφράζουν τις ανάγκες τους και να διαμορφώνουν ενεργά τη δική τους πορεία φροντίδας.
Για ποιους είναι;
Για άτομα ηλικίας 65+ και τις οικογένειές τους, με στόχο την πρόληψη της γνωστικής έκπτωσης, την υποστήριξη της ανεξαρτησίας και την ενίσχυση του ρόλου τους ως ενεργών διαμορφωτών της ευημερίας τους.
Γιατί είναι καλή πρακτική;
Διότι φέρνει μια αλλαγή οπτικής: η φροντίδα δεν είναι πλέον κάτι που «παρέχεται» στους ανθρώπους, αλλά κάτι που χτίζεται γύρω από τη φωνή, τις επιλογές και την αυτοδιάθεσή τους.
Το MAPPET δείχνει ότι όταν οι άνθρωποι υποστηρίζονται ώστε να εκφράζουν τι θέλουν και τι χρειάζονται, οι υπηρεσίες γίνονται πιο ουσιαστικές, πιο αποτελεσματικές και πιο σεβαστές προς την αξιοπρέπεια.
Αυτή η προσέγγιση ευθυγραμμίζεται στενά με τους στόχους του FairCare, το οποίο προωθεί την ένταξη, την ενδυνάμωση και το δικαίωμα των ευάλωτων ανθρώπων να διαμορφώνουν τη δική τους φροντίδα και πορεία ζωής.
Δείτε το τελικό βίντεο του έργου εδώ: https://www.youtube.com/watch?v=XKn0LxWhq7M
#2
Βέλτιστη πρακτική από τη Γερμανία: Βοήθεια στη γειτονιά
Στη Γερμανία, τα άτομα με βαθμό φροντίδας που λαμβάνουν φροντίδα στο σπίτι τους έχουν τη δυνατότητα να χρησιμοποιούν ένα συγκεκριμένο ποσό (έως 131 € τον μήνα) για υπηρεσίες καθημερινής υποστήριξης. Αυτό μπορεί να είναι, για παράδειγμα, υποστήριξη από βοηθούς της γειτονιάς. Οι υπηρεσίες υποστήριξης περιλαμβάνουν τη συνοδεία ατόμων σε ιατρικά ραντεβού, δημόσιες αρχές και περιπάτους. Παρέχεται επίσης βοήθεια για ψώνια, οικιακές εργασίες και υπαίθριες εργασίες του σπιτιού, όπως η κηπουρική. Επιπλέον, η υποστήριξη μπορεί να περιλαμβάνει βοήθεια στην επικοινωνία, για παράδειγμα ανάγνωση δυνατά ή βοήθεια στη συμπλήρωση εντύπων. Οι υπηρεσίες περιλαμβάνουν επίσης ενθάρρυνση και υποστήριξη σε δραστηριότητες ελεύθερου χρόνου και στη διατήρηση κοινωνικών επαφών, εκτέλεση ελαφρών σωματικών ασκήσεων όπως γυμναστική και εκπαίδευση μνήμης για την υποστήριξη της διαχείρισης καθημερινών κοινωνικών δραστηριοτήτων. Οι βοηθοί λαμβάνουν μια λεγόμενη αποζημίωση εξόδων ύψους το πολύ 10 ευρώ ανά ώρα.
Η βοήθεια της γειτονιάς υποστηρίζει άτομα που χρειάζονται φροντίδα και τους συγγενείς τους σε απλές καθημερινές εργασίες. Παρέχει υποστήριξη στους φροντιστές και ταυτόχρονα επιτρέπει στα άτομα που χρειάζονται φροντίδα να οργανώνουν την καθημερινότητά τους με μεγαλύτερη αυτονομία (αυτό ισχύει ιδιαίτερα για άτομα χωρίς οικογενειακή υποστήριξη).
Επιπλέον, η υπηρεσία μπορεί να βοηθήσει ώστε τα άτομα να παραμένουν για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα στο σπίτι τους και να αποφεύγεται η μετακίνησή τους σε οίκο ευγηρίας.
3#
Ένα εξαιρετικό παράδειγμα από την Ουγγαρία: Πρόγραμμα Συνειδητής Γήρανσης P-AGE
Το διαγενεακό και φιλικό προς τους ηλικιωμένους κοινοτικό έργο P-AGE λειτουργεί στην Ουγγαρία/Πέτς μέσω της συνεργασίας του Pécs Community Foundation και του Hekate Conscious Ageing Foundation, με ευρεία κοινωνική συμμετοχή.
Ο μακροπρόθεσμος στόχος του Προγράμματος Συνειδητής Γήρανσης P-AGE είναι η δημιουργία ενός τοπικού κοινοτικού μοντέλου συνειδητής γήρανσης και η ανάπτυξη ενός ουγγρικού δικτύου συνειδητής γήρανσης σε σύνδεση με το ευρωπαϊκό σύστημα.
Για πρώτη φορά στην ιστορία της ανθρωπότητας, 4–5 γενιές είναι ταυτόχρονα ενεργοί συμμετέχοντες στην κοινωνία. Ο δημογραφικός μετασχηματισμός των τελευταίων 50–70 ετών — που συνεχίζεται σήμερα και θα συνεχιστεί στο μέλλον — φέρνει αναρίθμητες νέες ευκαιρίες, αλλά και πολλές νέες προκλήσεις. Ποτέ άλλοτε δεν ζούσαν τόσοι πολλοί άνθρωποι άνω των 75 ετών στην Ευρώπη όσο σήμερα, ενώ — εν μέρει λόγω του ψηφιακού μετασχηματισμού — οι κόσμοι των μεγαλύτερων και των νεότερων γενεών ίσως δεν ήταν ποτέ τόσο διαφορετικοί όσο είναι σήμερα.
Ταυτόχρονα, η κοινωνία μας πρέπει να βρει λύσεις σε μεγάλες προκλήσεις όπως η στέγαση, οι δημογραφικές αλλαγές, η παράλληλη κρίση φροντίδας και η κλιματική κρίση. Για την αντιμετώπιση αυτών των σύνθετων προκλήσεων χρειαζόμαστε τη γνώση, την εμπειρία και τη δημιουργικότητα όλων των γενεών, κάτι που προϋποθέτει τη συνεργασία μεταξύ τους.
Αν και μπορούμε σίγουρα να βρούμε παραδείγματα αυθόρμητης διαγενεακής συνεργασίας στο περιβάλλον μας, η συνεργασία σε κοινοτικό και κοινωνικό επίπεδο σπάνια προκύπτει αυθόρμητα. Για να επιτευχθεί αυτό, είναι απαραίτητο τα μέλη των διαφορετικών γενεών να βλέπουν, να ακούν και να κατανοούν ο ένας τον άλλον. Είναι απαραίτητο να υπάρχουν κοινά ζητήματα, δραστηριότητες και χώροι όπου μπορεί να αναπτυχθεί η αμοιβαία γνωριμία, κατανόηση και συνεργασία.
Η ενίσχυση και η υποστήριξη αυτής της διαγενεακής κοινωνικής συνοχής αποτελεί ακριβώς τον κύριο στόχο του έργου Πλατφόρμας Κοινότητας P-AGE για διαγενεακή και φιλική προς τους ηλικιωμένους συνεργασία.
Στο πλαίσιο του διετούς έργου, ως αποτέλεσμα της κοινής εργασίας, θα δημιουργηθεί ένα διαγενεακό σύνολο εργαλείων με έμφαση στη φιλικότητα προς τους ηλικιωμένους, βασισμένο σε διεθνείς εμπειρίες. Το σύνολο εργαλείων θα περιλαμβάνει μια μεθοδολογία που υποστηρίζει τη συνεργασία, διάφορες πρακτικές, καθώς και ένα επιτραπέζιο παιχνίδι ευαισθητοποίησης και εκπαίδευσης που μπορεί να χρησιμοποιηθεί ευρέως στις κοινότητες.
Τα μέλη της Διεπιστημονικής Κοινότητας Εμπειρογνωμόνων P-AGE (από τομείς όπως η κοινωνία των πολιτών, η υγεία, η ανώτατη εκπαίδευση, η έρευνα, ο πολιτισμός, η τοπική αυτοδιοίκηση, η αρχιτεκτονική και η ισότητα ευκαιριών, μεταξύ άλλων) θα συμμετάσχουν επίσης, κατά τη διάρκεια των δύο ετών, σε ένα πρόγραμμα κατάρτισης 10 συναντήσεων για τη συνειδητή γήρανση, με κοινοτική εστίαση αλλά βασισμένο στην προσωπική εμπειρία.
Το P-AGE οργανώνει τακτικά λέσχες για ηλικιωμένα άτομα που επιθυμούν να συνεχίσουν αυτό το στάδιο της ζωής τους με συνειδητό τρόπο. Μεταξύ των κοινών ιδεών και σχεδίων με προοπτική στο μέλλον που προκύπτουν, ένα από τα πιο σημαντικά είναι η υλοποίηση ενός διαγενεακού μοντέλου στέγασης στην Πέτς μεταξύ νέων και ηλικιωμένων, επιλύοντας έτσι δύο μεγάλα προβλήματα: τη μοναξιά των ηλικιωμένων και τις δυσκολίες στέγασης των νέων.
Διαβάστε περισσότερα για αυτή την εξαιρετική πρωτοβουλία εδώ:
https://pecsikozossegialapitvany.hu/oregedes/
https://tudatosoregedes.org/rolunk/
4#
Προσωπική υποστήριξη ακόμη και όταν δεν υπάρχει ακόμη – παραδείγματα από την Ουγγαρία
Παρόλο που στην Ουγγαρία η προσωπική υποστήριξη δεν έχει ακόμη αναγνωριστεί ως αυτόνομο επάγγελμα, τα άτομα με αναπηρία φυσικά δεν μπορούν να ζήσουν ανεξάρτητη ζωή χωρίς αυτήν. Για τον λόγο αυτό υπάρχουν διάφοροι τρόποι με τους οποίους η προσωπική υποστήριξη μπορεί να είναι διαθέσιμη στην Ουγγαρία, μέχρι να θεσπιστεί σχετική νομοθετική ρύθμιση.
Ένα καλό παράδειγμα είναι η πρωτοβουλία του Ιδρύματος Szimbiózis στο Μίσκολτς:
Υποστήριξη ανεξάρτητης διαβίωσης με βάση την αυτοδιάθεση για 16 άτομα με υψηλές ανάγκες υποστήριξης, τα οποία ζουν σε οικογένειες ή αυτόνομα με αναπηρία, καθώς και η δημιουργία ενός σταθερού συστήματος προσωπικής υποστήριξης. Στόχος είναι να δοθεί στους ωφελούμενους μια προοπτική μέσω της οποίας μπορεί να αποφευχθεί η ανάγκη ιδρυματικής φροντίδας. Το έργο περιλαμβάνει επίσης απασχόληση, ατομική αξιολόγηση δεξιοτήτων και σχεδιασμό καριέρας. Το έργο συμπληρώνεται από μελέτη κοινωνικού αντίκτυπου. Περισσότερες πληροφορίες για το έργο: https://szimbiozis.net/-efop-1910-22-2022-00001
Μια παρόμοια καλή πρακτική για τη δημιουργία προσωπικής υποστήριξης είναι το έργο του Ιδρύματος Freekey στη Βουδαπέστη.
Πιστεύουν στην απελευθερωτική δύναμη της αυτοδιάθεσης, όταν μπορούμε να αποφασίζουμε οι ίδιοι για τη ζωή μας. Στην προσωπική υποστήριξη, το άτομο με αναπηρία εμφανίζεται σε ενεργό ρόλο εργοδότη. Στόχος του Freekey είναι να ενδυναμώσει τα άτομα με αναπηρία ώστε να γίνουν συνειδητοί χρήστες υπηρεσιών και σίγουροι εργοδότες. Στην ιστοσελίδα τους παρέχουν χρήσιμες συμβουλές για όσους θέλουν να προσλάβουν βοηθό, για όσους θέλουν να γίνουν βοηθοί, καθώς και για συγγενείς και επαγγελματίες. Οι συμβουλές τους συμπληρώνονται με επιστημονικό υλικό, έρευνες και συνεντεύξεις. Περισσότερα για αυτούς: https://www.freekey.hu/what-are-we-doing
5#
Έργο «Βοηθάμε στο Σπίτι» – Ουγγαρία
Το ίδρυμα αποτελεί μια κοινότητα σχεδόν 30 οικογενειών που ζουν στην πόλη Γκιέρ και στη γύρω περιοχή. Τα παιδιά αυτής της κοινότητας χρειάζονται συνεχή φροντίδα καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής τους, λόγω σοβαρής κινητικής αναπηρίας και πολλαπλών αναπηριών.
Περιγράφουν τη δραστηριότητά τους ως εξής:
Στο ίδρυμα εργαζόμαστε μαζί, εθελοντικά, για εκείνους και για εμάς τους ίδιους. Η καθημερινότητά μας σημαίνει ότι βρισκόμαστε σε διαρκή ετοιμότητα, 24 ώρες το 24ωρο, 7 ημέρες την εβδομάδα. Αυτό αποτελεί σημαντική ψυχική, συναισθηματική και σωματική επιβάρυνση για τους γονείς, οι οποίοι χρειάζονται υποστήριξη. Το μεγαλύτερο μέρος αυτής της βοήθειας παρέχεται από τους παππούδες και τις γιαγιάδες· όμως, καθώς η ζωή ακολουθεί τη φυσική της πορεία, μπορούμε να βασιζόμαστε όλο και λιγότερο σε αυτούς.
Η κατ’ οίκον υποστήριξη που παρέχεται από το δημόσιο σύστημα είναι διαθέσιμη μόνο τις εργάσιμες ημέρες και κατά τις ώρες εργασίας. Αυτό δεν ανταποκρίνεται στο καθημερινό πρόγραμμα των οικογενειών, καθώς τα παιδιά βρίσκονται στο σχολείο εκείνες τις ώρες. Επιπλέον, λόγω της σοβαρότητας της κατάστασης των παιδιών, το ζήτημα της εμπιστοσύνης είναι εξαιρετικά σημαντικό για τους γονείς.
Η ανάπτυξη του ιδρύματος μάς έδωσε τη δυνατότητα, λαμβάνοντας υπόψη όλα τα παραπάνω, να δημιουργήσουμε το έργο «Βοηθάμε στο Σπίτι», αποκλειστικά για τις σχεδόν 30 οικογένειες που ανήκουν στην κοινότητα του ιδρύματος. Η υπηρεσία αυτή λειτουργεί ήδη εδώ και περισσότερο από έναν χρόνο. Σήμερα, 25 οικογένειες λαμβάνουν τακτικά υποστήριξη από 15 βοηθούς, οι οποίοι παρέχουν φροντίδα παιδιών στα ίδια τα σπίτια των οικογενειών.
Καταφέραμε επίσης να υλοποιήσουμε έναν από τους βασικούς στόχους του ιδρύματός μας, δηλαδή να ελαφρύνουμε οικονομικά τις οικογένειες αναλαμβάνοντας το μεγαλύτερο μέρος της αμοιβής των βοηθών. Κάθε οικογένεια λαμβάνει έξι ώρες υποστήριξης τον μήνα.
Με αυτή τη μορφή, η υπηρεσία αυτή είναι μοναδική στην Ουγγαρία.
https://egyavilagunkalapitvany.hu/otthon-segitunk-projekt/
#6
Καλή πρακτική από την Καταλονία: En Bici Sense Edat (Ποδηλατώντας χωρίς ηλικία)
Το En Bici Sense Edat είναι ένας μη κερδοσκοπικός οργανισμός που δραστηριοποιείται σε ολόκληρη την Καταλονία από το 2016, με αποστολή τη βελτίωση της υγείας, της ευημερίας και της ποιότητας ζωής των ηλικιωμένων και των ατόμων με αναπηρία. Αυτό επιτυγχάνεται μέσω θεραπευτικών διαδρομών με ειδικά προσαρμοσμένα ηλεκτρικά τρίκυκλα, τα οποία οδηγούνται από εκπαιδευμένους εθελοντές.
Η πρωτοβουλία βασίζεται σε δύο απλές αλλά ισχυρές αξίες: τη γενναιοδωρία και την καλοσύνη. Ένας εθελοντής προσκαλεί ένα ή δύο ηλικιωμένα άτομα ή άτομα με μειωμένη κινητικότητα να απολαύσουν μια ποδηλατική διαδρομή, δημιουργώντας την ευκαιρία να επανασυνδεθούν με την κοινότητα, τη φύση και την καθημερινή ζωή έξω από τα ιδρυματικά πλαίσια.
Ποδηλατώντας αργά μέσα από γειτονιές, πάρκα και δημόσιους χώρους, οι συμμετέχοντες μπορούν να βιώσουν πλήρως το περιβάλλον τους και να απολαύσουν ουσιαστικές κοινωνικές αλληλεπιδράσεις. Η παρουσία των τρίκυκλων προκαλεί επίσης την περιέργεια και ενθαρρύνει τις συζητήσεις, συμβάλλοντας στην ευαισθητοποίηση για την ενεργό γήρανση και την κοινωνική ένταξη.
Κεντρικό στοιχείο του En Bici Sense Edat είναι η ανταλλαγή ιστοριών. Οι ηλικιωμένοι διαθέτουν πολύτιμες εμπειρίες ζωής, οι οποίες μπορούν εύκολα να χαθούν αν δεν υπάρχουν ευκαιρίες να ακουστούν. Κατά τη διάρκεια των διαδρομών, οι εθελοντές και οι επιβάτες μοιράζονται αναμνήσεις, εμπειρίες και σκέψεις, συμβάλλοντας στη διατήρηση των προσωπικών ιστοριών και στην ενίσχυση της αλληλοκατανόησης μεταξύ των γενεών.
Σε ποιους απευθύνεται;
- Σε ηλικιωμένα άτομα που μπορεί να βιώνουν μοναξιά, μειωμένη κινητικότητα ή κοινωνική απομόνωση.
- Σε άτομα με αναπηρία που αντιμετωπίζουν εμπόδια στη συμμετοχή τους στην κοινωνική ζωή.
- Σε εθελοντές και μέλη της κοινότητας που επιθυμούν να συμβάλουν στη δημιουργία μιας κοινωνίας χωρίς αποκλεισμούς.
Γιατί αποτελεί καλή πρακτική;
Επειδή δείχνει πώς μια απλή πρωτοβουλία βασισμένη στην κοινότητα μπορεί να δημιουργήσει σημαντικό κοινωνικό αντίκτυπο. Το πρόγραμμα δημιουργεί νέες σχέσεις μεταξύ γενεών, ηλικιωμένων, εθελοντών, επαγγελματιών φροντίδας, μελών των οικογενειών και τοπικών κοινοτήτων.
Οι σχέσεις αυτές ενισχύουν την εμπιστοσύνη, την ευημερία, την αξιοπρέπεια και το αίσθημα του ανήκειν. Η πρωτοβουλία προάγει επίσης μια θετική αντίληψη για τη γήρανση, δείχνοντας ότι η ζωή παραμένει ουσιαστική, ενεργή και δημιουργική σε κάθε στάδιο της. Μέσα από κοινές εμπειρίες και την κοινωνική συμμετοχή, το En Bici Sense Edat βοηθά τους ανθρώπους να γερνούν σε ένα υποστηρικτικό και ενδυναμωτικό περιβάλλον.
Βασικά αποτελέσματα:
- Μείωση της μοναξιάς και της κοινωνικής απομόνωσης.
- Βελτίωση της συναισθηματικής ευημερίας και της ποιότητας ζωής.
- Ενίσχυση της αλληλεπίδρασης μεταξύ των γενεών και της συμμετοχής στην κοινότητα.
- Μεγαλύτερη ορατότητα και ένταξη των ηλικιωμένων και των ατόμων με αναπηρία.
- Προώθηση της ενεργού και θετικής γήρανσης.
Περισσότερες πληροφορίες: https://www.enbicisenseedat.cat/
#7
Ενίσχυση της συμμετοχής των ατόμων που ζουν με ADHD – ADD Κύπρος
Ο οργανισμός ADD-ADHD Cyprus προωθεί την κατανόηση, την αποδοχή και την κατάλληλη υποστήριξη παιδιών, νέων και ενηλίκων που επηρεάζονται από τη Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής και Υπερκινητικότητας (ADHD). Υποστηρίζει τη δημιουργία περιβαλλόντων όπου τα άτομα που ζουν με ADHD ακούγονται, γίνονται σεβαστά και λαμβάνουν υποστήριξη προσαρμοσμένη στα ατομικά τους δυνατά σημεία, τις ανάγκες και τους στόχους τους. Κύριος στόχος του είναι να δώσει τη δυνατότητα στα άτομα που ζουν με ADHD να συμμετέχουν ενεργά στην εκπαίδευση, στη φροντίδα, στην εργασία και στη ζωή της κοινότητας.
Πώς λειτουργεί;
Το σχολείο, ο κοινοτικός οργανισμός ή ο πάροχος υπηρεσιών φροντίδας δημιουργεί ένα ασφαλές, συμπεριληπτικό και προσβάσιμο περιβάλλον. Ένας εκπαιδευμένος εκπαιδευτικός, φροντιστής ή διευκολυντής (facilitator) συζητά με το άτομο σχετικά με τα δυνατά του σημεία, τα ενδιαφέροντά του, τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει, τους προτιμώμενους τρόπους μάθησης και τους προσωπικούς του στόχους. Στη συνέχεια, αναπτύσσουν από κοινού ένα απλό και ευέλικτο σχέδιο υποστήριξης, το οποίο περιλαμβάνει:
- τη χρήση σαφών καθημερινών ρουτινών και οπτικών προγραμμάτων;
- σύντομες και εύκολα διαχειρίσιμες εργασίες;
- οδηγίες βήμα προς βήμα;
- τακτικά διαλείμματα για κίνηση ή ξεκούραση;
- τη χρήση υπενθυμίσεων, ημερολογίων και ψηφιακών εργαλείων;
- την παροχή ήσυχων χώρων με λιγότερους περισπασμούς;
- την παροχή επιπλέον χρόνου όταν χρειάζεται;
- δυνατότητες επιλογής μεταξύ δραστηριοτήτων;
- θετική ανατροφοδότηση και ενθάρρυνση;
- τακτική επικοινωνία μεταξύ του ατόμου, της οικογένειας και των επαγγελματιών.
Το σχέδιο υποστήριξης επανεξετάζεται τακτικά, παρέχοντας τη δυνατότητα στο άτομο που ζει με ADHD να εκφράσει τι λειτουργεί καλά για το ίδιο, ποιες δυσκολίες αντιμετωπίζει και ποιες προσαρμογές χρειάζονται.
Γιατί αποτελεί καλή πρακτική;
Αναγνωρίζει ότι κάθε άτομο που ζει με ADHD είναι μοναδικό. Ορισμένα άτομα μπορεί να χρειάζονται υποστήριξη στην προσοχή, στην οργάνωση, στη διαχείριση του χρόνου, στην επικοινωνία ή στη συναισθηματική ρύθμιση, ενώ ταυτόχρονα συχνά διαθέτουν σημαντικά δυνατά σημεία, όπως δημιουργικότητα, ενέργεια, περιέργεια ή ικανότητα επίλυσης προβλημάτων. Ενισχύει την αυτοπεποίθηση, την ενεργή συμμετοχή και την αυτονομία, ενώ βοηθά παράλληλα τα μέλη της οικογένειας, τους εκπαιδευτικούς και τους επαγγελματίες να υποστηρίζουν πιο αποτελεσματικά τα άτομα που αφορά. Το μοντέλο είναι ευέλικτο, προσανατολισμένο στην πράξη και μπορεί να εφαρμοστεί σε διαφορετικές ηλικίες, πολιτισμούς και ευρωπαϊκά πλαίσια.
Σύνδεσμος:https://www.add-adhdcy.org/?lang=el
#8
Μνήμη, δημιουργικότητα και κοινή φροντίδα: ένα μοντέλο κοινοτικής μάθησης – Κύπρος
Το Κέντρο Μνήμης και Δημιουργικής Έκφρασης «Moesis Stylianou» στη Λεμεσό της Κύπρου προσφέρει έναν ανοιχτό και συμπεριληπτικό χώρο όπου οι ηλικιωμένοι μπορούν να συναντούν άλλους ανθρώπους, να ενισχύουν τη μνήμη τους, να διατηρούν τις ικανότητές τους, να βελτιώνουν τη σωματική τους υγεία και να εκφράζονται δημιουργικά. Οι δραστηριότητές του περιλαμβάνουν γνωστικές και σωματικές ασκήσεις, μουσική, χορό, δημιουργικά εργαστήρια, ομαδικές συζητήσεις, ψυχολογική υποστήριξη και δραστηριότητες αναψυχής. Παρέχει επίσης εκπαίδευση σε εθελοντές και φροντιστές.
Ο κύριος στόχος του προγράμματος είναι να υποστηρίξει τα άτομα με ανάγκες φροντίδας και υποστήριξης ώστε να ζουν με αξιοπρέπεια, μεγαλύτερη ανεξαρτησία και περισσότερο έλεγχο στην καθημερινή τους ζωή. Το πρόγραμμα δεν τα αντιμετωπίζει ως παθητικούς αποδέκτες φροντίδας. Τα ενθαρρύνει να εκφράζουν τις επιθυμίες τους, να επιλέγουν δραστηριότητες, να μοιράζονται τις εμπειρίες τους και να συμμετέχουν στις αποφάσεις σχετικά με την υποστήριξη που λαμβάνουν.
Πώς λειτουργεί;
Ο οργανισμός δημιουργεί έναν ασφαλή και προσβάσιμο κοινοτικό χώρο όπου πραγματοποιούνται τακτικές δραστηριότητες μάθησης και ευεξίας. Πριν από τη συμμετοχή, κάθε άτομο πραγματοποιεί μια φιλική συζήτηση με έναν εκπαιδευμένο διευκολυντή (facilitator) σχετικά με τα ενδιαφέροντά του, τις ικανότητές του, τις ανάγκες του και τους προσωπικούς του στόχους. Με βάση αυτή τη συζήτηση, οι συμμετέχοντες μπορούν να επιλέξουν από τις ακόλουθες δραστηριότητες:
- ασκήσεις μνήμης και γνωστικές ασκήσεις;
- ήπια σωματική κίνηση και άσκηση;
- μουσική, χορός και δημιουργική έκφραση;
- αφήγηση ιστοριών και ανταλλαγή εμπειριών ζωής;
- συζητήσεις σχετικά με τα δικαιώματα, τις επιλογές και την αυτοδιάθεση;
- ψηφιακές δεξιότητες και πρακτική καθημερινή μάθηση;
- συναντήσεις υποστήριξης μεταξύ ομοτίμων;
- κοινωνικές και ψυχαγωγικές δραστηριότητες;
- κοινά εργαστήρια για άτομα με ανάγκες φροντίδας και υποστήριξης και φροντιστές.
Οι συμμετέχοντες επανεξετάζουν τακτικά τους προσωπικούς τους στόχους και μπορούν να προτείνουν αλλαγές στο πρόγραμμα.
Γιατί αποτελεί καλή πρακτική;
Συνδυάζει τη φροντίδα, τη μάθηση, τη δημιουργικότητα και την κοινωνική συμμετοχή μέσα σε ένα ενιαίο μοντέλο βασισμένο στην κοινότητα. Εστιάζει στο άτομο συνολικά και όχι μόνο στην κατάσταση της υγείας του ή στις ανάγκες φροντίδας του. Μπορεί να βοηθήσει τους ανθρώπους να διατηρήσουν τις ικανότητές τους, να αυξήσουν την αυτοπεποίθησή τους, να δημιουργήσουν κοινωνικές σχέσεις και να εκφράζουν πιο ξεκάθαρα τις επιθυμίες τους.
Παράλληλα, βοηθά τους φροντιστές να κατανοούν καλύτερα το άτομο, να βελτιώνουν τη συνεργασία και να παρέχουν ασφαλέστερη, πιο σεβαστική και πιο προσωπική υποστήριξη.
Το μοντέλο μπορεί να προσαρμοστεί ευέλικτα σε διαφορετικές ευρωπαϊκές χώρες, κοινότητες, πολιτισμούς και συστήματα φροντίδας. Οι δραστηριότητες μπορούν να πραγματοποιούνται σε κοινοτικά κέντρα, ιδρύματα διαμονής, αγροτικές περιοχές, κέντρα ημερήσιας φροντίδας ή διαδικτυακά, ανάλογα με τις τοπικές ανάγκες και τους διαθέσιμους πόρους.
Σύνδεσμος: https://www.ctaobservatory.org/
#9
Πρόγραμμα Validity Equal, αναζήτηση παραβιάσεων δικαιωμάτων – Ουγγαρία
Το Validity Foundation είναι ένας διεθνής οργανισμός ανθρωπίνων δικαιωμάτων που εργάζεται για την προστασία και την προάσπιση των δικαιωμάτων των ατόμων με αναπηρία. Στο επίκεντρο της δραστηριότητας του ουγγρικού ιδρύματός τους βρίσκονται η προώθηση της ανεξάρτητης διαβίωσης, η κατάργηση της ιδρυματικής διαμονής και η βελτίωση της πρόσβασης στη δικαιοσύνη. Μέσω ερευνών, στρατηγικών δικαστικών προσφυγών και εργασίας σε επίπεδο πολιτικής, υποστηρίζουν κοινότητες που συχνά αντιμετωπίζουν αποκλεισμό, ιδρυματική βία ή συστημικά εμπόδια.
Στόχος του προγράμματός τους Equal είναι να ενισχύσει τις μειονεκτούσες κοινότητες, ώστε να μπορούν να διεκδικούν αποτελεσματικότερα τα δικαιώματά τους. Το πρόγραμμα υλοποιείται κατά την περίοδο 2025–2027, εκτός από την Ουγγαρία, επίσης στην Τσεχική Δημοκρατία, την Ελλάδα και την Ιταλία.
Στο πλαίσιο του προγράμματος δημιουργούν τοπικές ομάδες νομικής υποστήριξης, οι οποίες βοηθούν τις κοινότητες να κατανοούν και να διεκδικούν τα δικαιώματά τους. Διοργανώνουν εκπαιδεύσεις για οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ακτιβιστές και επαγγελματίες. Προετοιμάζουν στρατηγικές δικαστικές προσφυγές σε υποθέσεις που αφορούν συστημικές αδικίες. Ξεκινούν διάλογο και δράσεις συνηγορίας, ώστε οι νομικές υποθέσεις να οδηγούν σε κοινωνική αλλαγή. Στόχος είναι οι κοινότητες και τα άτομα να γίνουν πιο ενημερωμένοι και ενεργοί φορείς στην προστασία των δικαιωμάτων και να είναι σε θέση να αντιδρούν στις διακρίσεις.
Γιατί είναι σημαντικό αυτό;
Στην Ουγγαρία, πολλά άτομα με αναπηρία δεν έχουν πρόσβαση σε κατάλληλη νομική βοήθεια ή, λόγω κακών εμπειριών, δεν εμπιστεύονται το σύστημα. Στόχος είναι να ενισχυθεί η κοινότητα και να αλλάξει αυτή η κατάσταση.
Στην Pécs της Ουγγαρίας, πραγματοποιήθηκε επίσης ένα εργαστήριο σε συνεργασία με την People First Egyesület, με θέμα την ενίσχυση της διεκδίκησης των δικαιωμάτων των ατόμων με αναπηρία. Τα άτομα με αναπηρία που συμμετείχαν μίλησαν για τις δικές τους εμπειρίες από καταστάσεις παραβίασης των δικαιωμάτων τους ή διακρίσεων. Όπως αποδείχθηκε, αντιμετώπισαν τέτοιες καταστάσεις κυρίως στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης, αλλά συζητήθηκαν επίσης η ιδρυματική παραμέληση και η παραβίαση της αξιοπρέπειας, οι διακρίσεις στην απασχόληση ή η έλλειψη ελέγχου όσον αφορά την προσβασιμότητα. Ως αποτέλεσμα του εργαστηρίου, οι συμμετέχοντες αναγνώρισαν ότι μπορούμε να υπερασπιστούμε τα δικαιώματά μας πιο αποτελεσματικά συνδεόμενοι με άλλους και ότι πρέπει να χρησιμοποιούμε τη δύναμη της δημοσιότητας. Ένα σημαντικό συμπέρασμα ήταν ότι το σημείο εκκίνησης της αυτοσυνηγορίας είναι ότι το πρόβλημα δεν είμαι εγώ ως άτομο με αναπηρία, αλλά το περιβάλλον που δεν καθιστά δυνατή την ανεξάρτητη διαβίωσή μου.
Link: https://validity.ngo/projects/equal/
